in , ,

Ethereum Ölçekleme Çözümlerine Genel Bakış

Blockchain ve DeFi’nin teknoloji yönüyle ilgili son zamanlarda yapılan bazı araştırmalara göre Ethereum’un kripto yeniliği benimsenmesi açısından merkez sahneyi alacağı daha açık hale geldi. 

2021’deki Layer-1 anlatısı şunlar tarafından yönlendirildi: 

  • Yüksek blok alanı talebi ve düşük Ethereum ölçeklenebilirliği (Perakende fiyatlar üzerinden yüksek gas ücretleri) 
  • Alt-Layer1 zincirlerine talebi artıran sürdürülemez likidite madenciliği teşvikleri

Arbitrum ve Optimism’in TVL’sine ve günlük kullanıcı miktarlarına bakıldığında belirgin bir fark olduğu göze çarpıyor. Arbitrum’un kripto varlığı olmadığını unutmayın. 

Bu ayı piyasası, gas ücretleri önemli ölçüde düşürürken on-chain etkinliğinin Ethereum’da gerçekleştiğini kanıtladı. Ölçeklenebilir Layer-2’ler, Ethereum’dan miras alınan güvenlikle ortaya çıktığına göre bir sonraki döngü Ethereum ekosistem merkezli olacak gibi görünüyor. 

Ethereum ağında 435.000’den fazla doğrulayıcı bulunurken Solana’da 3.500 ve diğer birçok Layer-1 projesinde 1000 ve altı doğrulayıcı bulunuyor. Aşağıdaki görselde alt-Layer 1 projeleri ve Ethereum arasındaki blok zincir kar marjlarını göstermektedir. 

Şimdiye kadar Ethereum’un ve ölçeklenebilirlik çözümlerinin, blok zincir teknolojisi ve DeFi’ın geleceğinde önemli bir rol oynadığı ortada. Fakat farklı ölçeklendirme çözümleri arasında büyük farklar bulunmakta. 

ZkRollup (L2’ler) işlem başına küçük bir miktar veriyi tutup geri kalanı sıkıştırarak Ethereum ana ağından yükün çoğunu kaldırmak için tasarlanmıştır. Bu, daha fazla saniye başına işlem ve daha düşük ücretler sağlar. 

Ethereum web sitesinde de belirtildiği gibi: 

“Layer-2, Ethereum’u genişleten ve Ethereum’un güvenlik garantilerini devralan ayrı bir blok zincirdir.” 

Layer-2 blok zinciri bu nedenle Ethereum’un kendisi ile benzer bir güvenlik ve merkeziyetsizliği benimser. Bu model, eth-mainnet’in güvenlik, merkeziyetsizleştirme ve Layer-2’nin ölçeklenebilirliğine odaklanmasına izin verir. 

  • Optimistic Rollup: Uyuşmazlık çözümü sistemi ile çalışır. Bu sistem, hatayı tespit edeni ödüllendirir ve dolandırıcılık yapanı cezalandırır. 
  • ZkRollup: Çok sayıda işlemi blok zincir dışında gerçekleştirerek ağı ölçeklendiren Ethereum akıllı sözleşmeleridir. Yüzlerce zincir dışı aktarımı tek bir işlemde toplayarak gerçekleştirir. (zKSync, Starknet, zk-EVM’ler)

ZkRollup’ların uygulanması daha zordur fakat kriptografiye dayandıkları için daha yüksek düzeyde gizlilik ve veri güvenliği barındırmaktadır. Genel konsensüs, Optimistic Rollup ve zKRollup’ların çoğu açıdan üstün ölçeklendirme teknolojileri olduğu yönündedir. 

  • zK-EVM, bir programı doğrulamak için Zero Knowledge Proof (Sıfır Bilgi Kanıtı) gerektiren bir sanal makine türüdür. Zk-EVM’ler, yürütmeyi işlemek için zK-Rollup kullanır. 
  • Polygon zk-EVM tip 2’dir. Hala Ethereum ile çok uyumludur ancak daha iyi performans göstermesine rağmen uyumluluk daha az bulunur. 

zkSync, bir tip 4 zK-EVM’dir. Daha az uyumluluk bulunur fakat daha yüksek performanslar gösterir. Bu türün uygulanması, daha düşük uyumluluk nedeniyle daha zordur. 

Layer 3 Nedir?

Ethereum’un kurucusu Vitalik Buterin’in açıklamalarına göre Layer 2 ölçeklendirme içindir, Layer 3 ise gizlilik gibi özelleştirilmiş işlevsellik içindir. Layer 2 genel amaçlı ölçeklendirme içindir, Layer 3 ise özelleştirilmiş ölçeklendirme içindir. Layer 2, güvenilir olmayan ölçeklendirme içindir, Layer 3 ise validiumlar içindir. Bu durumda, kullanıcıların güvenlik ve TPS arasında seçim yapması gerekmez.

Validiumlar, hesaplamaları doğrulamak için SNARK’ları kullanan ancak veri kullanılabilirliğini güvenilir bir üçüncü tarafa bırakan sistemlerdir. 

Layer 3, saniye başına işlem açısından ölçeklenebilirliği artırmak için kanıtları zincir dışı oluşturur. 

Kripto paralar ve blockchain hakkındaki her türlü sorunuz için telegram kanalımıza davetlisiniz. Kanala katılmak için tıklayınız.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Burada yer alan ve hiçbir şekilde yönlendirici nitelikte olmayan içerik, yorum ve tavsiyeler genel niteliktedir. Bu tavsiyeler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir.

Hiçbir şekilde yönlendirici nitelikte olmayan bu içerik, genel anlamda bilgi vermeyi amaçlamakta olup; bu içeriğin, yatırımcıların alım satım kararlarını destekleyebilecek yeterli bilgileri kapsamayabileceği dikkate alınmalıdır. Bu sayfalarda yer alan çeşitli bilgi ve görüşlere dayanılarak yapılacak ileriye dönük yatırımlar ve ticari işlemlerin sonuçlarından ya da ortaya çıkabilecek zararlardan KoinSaati sorumlu tutulamaz.

Crypto Mario tarafından yazıldı.

ABD TÜFE Verileri Sonrası Bitcoin Fiyatı Sıçradı, Hedef Neresi?

kripto, hack, zincir

PeerName Nedir? Nasıl Kullanılır?